สุนัขและแมวติดเชื้อได้อย่างไร?

ทั้งสุนัขและแมวสามารถได้รับเชื้อจาก

• การสัมผัสปัสสาวะของสัตว์ที่ติดเชื้อ
• การสัมผัสน้ำหรือดินที่ปนเปื้อนเชื้อ
• การดื่มน้ำที่ปนเปื้อน
• เชื้อเข้าสู่ร่างกายผ่านเยื่อเมือก เช่น ตา ปาก หรือจมูก
• เชื้อเข้าสู่ร่างกายผ่านผิวหนังที่มีบาดแผลหรือรอยถลอก
• การสัมผัสสัตว์ที่ติดเชื้อหรือสารคัดหลั่งบางชนิด

ดังนั้น ไม่ได้จำกัดเฉพาะสุนัขหรือแมวที่อยู่ในชนบท เพราะสุนัขในเขตเมืองก็สามารถติดเชื้อได้ และแมวที่ออกนอกบ้านหรือมีโอกาสสัมผัสสัตว์ฟันแทะก็มีโอกาสสัมผัสเชื้อเช่นกัน

อาการโรคฉี่หนูในสุนัข

อาการของสุนัขมีความหลากหลายและอาจเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว โดยอาการที่พบได้ ได้แก่

• ไข้
• ซึม อ่อนแรง
• เบื่ออาหาร
• อาเจียน
• ท้องเสีย
• ขาดน้ำ
• ปวดกล้ามเนื้อหรือไม่อยากเคลื่อนไหว
• ดื่มน้ำมากผิดปกติ
• ปัสสาวะมากหรือน้อยผิดปกติ
• ปัสสาวะผิดปกติ
• ตัวหรือตาเหลือง
• ความผิดปกติของไต
• ความผิดปกติของตับ
• ไอหรือหายใจผิดปกติ
• เลือดออกในบางราย

อาการที่สำคัญที่สุดที่ควรให้ความสนใจคือ ไตบาดเจ็บเฉียบพลัน ซึ่งสามารถเกิดร่วมกับความผิดปกติของตับและระบบอื่น ๆ ได้

อาการโรคฉี่หนูในแมว

โรคฉี่หนูในแมวมีข้อมูลน้อยกว่าสุนัข และแมวที่ติดเชื้อจำนวนหนึ่งอาจไม่แสดงอาการชัดเจน

อาการที่มีรายงาน ได้แก่

• ซึม
• เบื่ออาหาร
• น้ำหนักลด
• อาเจียน
• ดื่มน้ำมากขึ้น
• ปัสสาวะมากขึ้น
• ความผิดปกติของไต
• อาการปวด
• ตาอักเสบ
• ความผิดปกติของระบบอื่น ๆ

ปัจจุบันมีหลักฐานว่า Leptospira สามารถติดเชื้อในแมวและอาจมีความเกี่ยวข้องกับ โรคไตหรือการอักเสบของเนื้อไต แต่ลักษณะทางคลินิกของโรคในแมวยังไม่ชัดเจนเท่าสุนัข

โรคฉี่หนูรุนแรงแค่ไหน?

ความรุนแรงขึ้นอยู่กับสัตว์แต่ละตัวและระดับความเสียหายของอวัยวะ

ในรายที่รุนแรง โรคสามารถทำให้เกิด

🩺 ไตบาดเจ็บเฉียบพลัน

ไตสูญเสียความสามารถในการทำงาน ทำให้เกิดความผิดปกติของน้ำ เกลือแร่ และของเสียในร่างกาย

🟡 ตับผิดปกติ

อาจพบค่าการทำงานของตับผิดปกติและภาวะตัวเหลือง โดยเฉพาะในสุนัขบางราย

❗ ภาวะแทรกซ้อนทางระบบทางเดินหายใจ

สุนัขบางรายอาจเกิดเลือดออกในปอดหรือความผิดปกติของระบบทางเดินหายใจ ซึ่งถือเป็นภาวะแทรกซ้อนรุนแรง

🩸 ความผิดปกติของการแข็งตัวของเลือด

อาจเกิดเลือดออกในบางราย

⚠️ อวัยวะหลายระบบล้มเหลว

ในรายที่รุนแรง โรคสามารถกระทบหลายระบบพร้อมกันและอาจนำไปสู่การเสียชีวิตได้

แม้รักษาการติดเชื้อได้ แต่ ความเสียหายของอวัยวะที่เกิดขึ้นแล้วอาจคงอยู่ถาวร ดังนั้นการตรวจและเริ่มรักษาอย่างเหมาะสมจึงมีความสำคัญ

โรคฉี่หนูส่งผลต่อคนอย่างไร?

โรคฉี่หนูสามารถติดต่อจากสัตว์สู่คนได้

คนสามารถได้รับเชื้อจากการสัมผัส ปัสสาวะหรือสารคัดหลั่งของสัตว์ที่ติดเชื้อ รวมถึงน้ำหรือดินที่ปนเปื้อนเชื้อ โดยเชื้อสามารถเข้าสู่ร่างกายผ่านเยื่อเมือกหรือผิวหนังที่มีบาดแผล

จุดสำคัญคือ ไม่ได้หมายความว่าการเลี้ยงสุนัขหรือแมวจะทำให้คนติดโรคโดยอัตโนมัติ แต่ความเสี่ยงจะเพิ่มขึ้นเมื่อมีการสัมผัสปัสสาวะหรือสิ่งแวดล้อมที่ปนเปื้อนเชื้อโดยไม่มีการป้องกัน

อาการโรคฉี่หนูในคน

ในคน โรคมีตั้งแต่การติดเชื้อที่มีอาการไม่มากไปจนถึงโรครุนแรง อาการที่อาจพบ ได้แก่

• ไข้
• ปวดศีรษะ
• ปวดกล้ามเนื้อ
• อ่อนเพลีย
• คลื่นไส้หรืออาเจียน
• ตาแดงหรือปวดตา
• อาการเกี่ยวกับตับและไต

ในรายที่รุนแรงสามารถเกิด ไตวาย ตับวาย เลือดออก เยื่อหุ้มสมองอักเสบ และภาวะเลือดออกในปอด ซึ่งอาจเป็นอันตรายถึงชีวิตได้

หากเจ้าของหรือสมาชิกในครอบครัวมีประวัติสัมผัสสัตว์ที่สงสัยติดเชื้อ หรือน้ำ/ดินที่อาจปนเปื้อน และเกิดอาการเจ็บป่วย ควรแจ้งแพทย์ถึงประวัติการสัมผัสดังกล่าว

การป้องกันโรคฉี่หนู

สำหรับสุนัข

ปัจจุบันมีวัคซีนป้องกันโรคฉี่หนูสำหรับสุนัข และวัคซีนเป็นหนึ่งในมาตรการสำคัญในการลดความเสี่ยง โดยชนิดของเชื้อที่พบอาจแตกต่างกันตามพื้นที่ จึงควรปรึกษาสัตวแพทย์เกี่ยวกับโปรแกรมวัคซีนที่เหมาะสม

นอกจากนี้ควร

• หลีกเลี่ยงน้ำขังหรือน้ำที่ไม่ทราบแหล่งที่มา
• ลดโอกาสสัมผัสปัสสาวะของสัตว์อื่น
• ควบคุมปัญหาหนูและสัตว์ฟันแทะ
• ระมัดระวังบริเวณที่มีน้ำท่วมขังหรือมีความชื้นสูง
• รักษาความสะอาดบริเวณที่สัตว์อาศัย

สำหรับแมว

เนื่องจากยังไม่มีวัคซีนมาตรฐานสำหรับแมว การลดโอกาสสัมผัสเชื้อจึงมีความสำคัญ โดยเฉพาะแมวที่ออกนอกบ้านหรือมีโอกาสล่าสัตว์ฟันแทะ

หากสัตว์เลี้ยงสงสัยเป็นโรคฉี่หนู เจ้าของควรทำอย่างไร?

หากสัตว์เลี้ยงมีอาการป่วยร่วมกับประวัติเสี่ยง เช่น สัมผัสน้ำขัง พื้นที่ที่มีหนู หรือสิ่งแวดล้อมที่อาจปนเปื้อนปัสสาวะ ควรพาเข้าพบสัตวแพทย์เพื่อประเมินโดยเร็ว

ระหว่างรอการตรวจ

• หลีกเลี่ยงการสัมผัสปัสสาวะโดยตรง
• หากต้องทำความสะอาด ให้สวมถุงมือ
• ปิดบาดแผลบริเวณมือหรือผิวหนัง
• ล้างมือหลังสัมผัสสัตว์หรือสิ่งของของสัตว์
• ทำความสะอาดบริเวณที่อาจปนเปื้อนตามคำแนะนำที่เหมาะสม
• หากคนในบ้านมีอาการป่วยหลังสัมผัสสัตว์ที่สงสัย ควรพบแพทย์และแจ้งประวัติการสัมผัสสัตว์

สงสัยว่าน้องหมาหรือน้องแมวมีความเสี่ยงโรคฉี่หนู?

หากสัตว์เลี้ยงมีอาการซึม เบื่ออาหาร อาเจียน ดื่มน้ำหรือปัสสาวะผิดปกติ ตัวเหลือง หรือมีอาการป่วยเฉียบพลัน โดยเฉพาะหลังสัมผัสน้ำขัง พื้นที่ที่มีหนู หรือบริเวณที่อาจปนเปื้อนปัสสาวะของสัตว์ ควรพาน้องเข้ารับการตรวจโดยสัตวแพทย์เพื่อประเมินอาการและพิจารณาการตรวจเพิ่มเติมตามความเหมาะสม

โรงพยาบาลสัตว์เชิงเนิน ระยอง
ดูแลสุขภาพสุนัขและแมว พร้อมให้คำแนะนำด้านการตรวจ การรักษา และการป้องกันโรคอย่างเหมาะสม

📍 สำหรับน้องสุนัข ไม่ต้องรอให้มีอาการผิดปกติก็สามารถลดความรุนแรงของโรคได้ด้วยการพาน้องมารับวัคซีน หรือกรณีน้องมีอาการผิดปกติแล้ว สามารถทักแชทสอบถามทีมสัตวแพทย์ หรือนัดหมายเพื่อพาน้องเข้ารับการตรวจได้เลยนะคะ